Question
Easy

अधोलिखितं गद्यांशं पठित्वा तदाधारित – प्रश्नानां विकल्पात्मकोत्तरेषु उचिततमम् उत्तरं चित्वा लिखत – उदयनः नाम कोऽपि भूपः आसीत् । एकदा सः निजभवने सुखं सुप्तः । तदा सः स्वप्ने त्रीन् मूषकान् अपश्यत् । तेषु एकः पुष्टाङ्गः, अपरः कृशतनूः तृतीयस्तु सर्वथा अन्धः एव आसीत् । प्रातः प्रतिबुध्य उदयनः विख्यातं शकुनज्ञम् आहूय तम् अपृच्छत् ‘भद्र अद्य प्रत्यूषे मया एकः स्वप्नः दृष्टः । अहं त्रीन् मूषकानपश्यम् । तेषु एकः पुष्टाङ्गः, अपरः कृशतनूः तृतीयः तु सर्वथा अन्धः एव आसीत् । अस्य स्वप्नस्य कः अर्थः इति कथय । शकुनज्ञः प्रत्युत्पन्नमतिः आसीत् सः नृपम् अवदत् हे राजन् ! यः पुष्टाङ्गः मूषकः तं त्वं स्वसचिवम् अवगच्छ । यः कृशतनुः मूषकः तम् आत्मनः प्रजाजनं मन्यस्व । यः सर्वथा अन्धः तं तु आत्मानमेव अवगच्छ । शकुनं जानाति इत्यस्य कृते कः शब्दः भवति ?

1
शकुनज्ञः
2
मन्त्रज्ञः
3
रोगज्ञः
4
मित्रज्ञः
Question Details
Time to Solve: 12
Exam: CTET
Level/Paper: CTET_P1
Chapter: वाक्य रचना
Topic: प्रत्यय
Correct Answer
Option A
Explanation

शकुनं जानाति इत्यस्य कृते 'शकुनज्ञः' इति शब्दः उचितः विकल्पः अस्ति। 1. शकुनज्ञः: 'शकुनज्ञः' शब्दः तस्य व्यक्तेः सूचकः अस्ति, यः शकुनानि जानाति अथवा शकुनानां अर्थं ज्ञातुं समर्थः अस्ति। गद्यांशे स्पष्टं उल्लिखितं अस्ति यः उदयनः स्वप्नं दृष्टवान् तस्य अर्थं ज्ञातुं शकुनज्ञं आहूय पृष्टवान्। अतः, शकुनं जानाति इत्यस्य कृते 'शकुनज्ञः' इत्येव उचितः शब्दः अस्ति। 2. मन्त्रज्ञः: 'मन्त्रज्ञः' शब्दः तस्य व्यक्तेः सूचकः अस्ति, यः मन्त्राणां ज्ञानं धारयति। गद्यांशे मन्त्राणां विषये किमपि उल्लेखः नास्ति, अतः…Read More

Similar Questions from REET Exam - Paper 1 - Year 2018
Question 1
Easy

Source :

वाक्य रचना
निम्नलिखित गद्यांश को पढ़कर पूछे गए प्रश्न के सबसे उपयुक्त उत्तरवाले विकल्प को चिह्नित कीजिए: सुप्रसिद्ध गीतकार गोपालदास 'नीरज' ने अपनी एक रचना में कहा…
Chapter :
वाक्य रचना
Topic :
प्रत्यय
Question 2
Easy

Source :

वाक्य रचना
निर्देशः : अधोलिखितं गद्यांशं पठित्वा तदाधारितप्रश्नानां विकल्पात्मकोत्तरेषु उचिततमम् उत्तरं चित्वा लिखत – कस्मिंश्चिन्नगरे मन्थरको नाम तन्तुवायः प्रतिवसति स्म । कदाचित् तस्य सर्वाणि उपकरणानि भग्नानि ।…
Chapter :
वाक्य रचना
Topic :
प्रत्यय
Question 3
Easy

Source :

वाक्य रचना
निर्देशः : अधोलिखितं गद्यांशं पठित्वा तदाधारितप्रश्नानां विकल्पात्मकोत्तरेषु उचिततमम् उत्तरं चित्वा लिखत – विश्वविद्यालयस्य कश्चित् प्राध्यापकः जलविहाराय नावम् आरूढः । नौकया जलविहारस्य तस्य प्रथमः अवसरः आसीत्…
Chapter :
वाक्य रचना
Topic :
प्रत्यय
Question 4
Easy

Source :

वाक्य रचना
निर्देशः : अधोलिखितं गद्यांशं पठित्वा तदाधारितप्रश्नानां विकल्पात्मकोत्तरेषु उचिततमम् उत्तरं चित्वा लिखत – विश्वविद्यालयस्य कश्चित् प्राध्यापकः जलविहाराय नावम् आरूढः । नौकया जलविहारस्य तस्य प्रथमः अवसरः आसीत्…
Chapter :
वाक्य रचना
Topic :
प्रत्यय