Question
Easy

अधोलिखितं गद्यांशं पठित्वा तदाधारितप्रश्नानां (91- 99) विकल्पात्मकोत्तरेषु उचिततमम् उत्तरं चित्वा लिखत अस्मिन् ब्रह्माण्डे बहूनि ग्रहनक्षत्राणि सन्ति । आकाशे मंगल – बुध – गुरु आदिषु ग्रहनक्षत्रेषु सूर्योऽपि एकं नक्षत्रम् अस्ति । अस्य प्रकाशेन एव पृथ्वी – चन्द्रादयः प्रकाशन्ते । नक्षत्रमेतत् ऊर्जसः महास्रोत अस्ति । वैज्ञानिकाः अस्य ऊर्जसं प्रति विशेषेण उन्मुखाः सन्ति । सूर्यः संसारस्य प्रकाशकः । अस्य ऊष्मणः आधिक्येन वसन्त-ग्रीष्म-वर्षाः अनाधिक्येन च शरद्धेमन्तशिशिराश्च ऋतवः भवन्ति । जीवानां स्वास्थ्याय अपि सूर्यस्य महती भूमिका अस्ति । कतिपयाः योगक्रियाः अस्यातपे एव क्रियन्ते । ऋषेः अथर्वणः मते उदीयमानस्य सूर्यस्य रश्मिभिः शिरोवेदनां दूरीकर्तुं शक्यते । अतः प्राकृतिक चिकित्सारूपेण सूर्यः अस्माकम् उपकारकः । शारीरिकशास्त्रे सूर्यस्य रश्मिसेवनं सूर्यस्नानम् इति रूपेण प्रसिद्धम् । पादपानां वनस्पतीनां विकासोऽपि सूर्यष्योमाणं विना न संभवति । अतः भूतले सर्वेषां जीवनं सूर्याधारितमेव । उपकारं करोति इत्यस्य कृते कः शब्दः अनुच्छेदेऽस्मिन् प्रयुक्तः तच्चित्वा लिखत –

1
अनुपकारकः
2
उपकारकः
3
उपगङ्गम्
4
अनुदिनम्
Question Details
Time to Solve: 12
Exam: CTET
Level/Paper: CTET_P2
Chapter: अव्यय प्रयोगः
Topic: अव्ययम्
Correct Answer
Option B
Explanation

सूर्य के संदर्भ में दिए गए गद्यांश में "उपकारं करोति" का अर्थ है "सहायता करना" या "लाभ पहुँचाना"। यहाँ पर सूर्य की भूमिका को दर्शाया गया है, जिसमें यह बताया गया है कि सूर्य जीवन के लिए कितना महत्वपूर्ण है और यह किस प्रकार से स्वास्थ्य को प्रभावित करता है। इसलिए, "उपकारकः" (Option 2) सही उत्तर है क्योंकि यह शब्द सीधे तौर पर उस सहायता या लाभ को दर्शाता है…Read More

Similar Questions from REET Exam - Paper 1 - Year 2018
Question 1
Easy

Source :

अव्यय प्रयोगः
निर्देशः : अधोलिखितं गद्यांशं पठित्वा तदाधारितप्रश्नानां विकल्पात्मकोत्तरेषु उचिततमम् उत्तरं चित्वा लिखत – पुरा वाल्मीकिः नाम एक ऋषिः आसीत् । एकदा सः स्नातुं तमसातीरमग्छत् । मार्गे…
Chapter :
अव्यय प्रयोगः
Topic :
अव्ययम्
Question 2
Easy

Source :

अव्यय प्रयोगः
अधोलिखितान् श्लोकान् पठित्वा तदाधारितप्रश्नानां विकल्पात्मकोत्तरेषु उचिततमम् उत्तरं चित्वा लिखत । न पृष्टः कस्यचिद् ब्रूयात् न चान्यायेन पृच्छतः जानन्नपि हि मेधावी जडवल्लोकमाचरेत् ॥ 1 ॥ वित्तं…
Chapter :
अव्यय प्रयोगः
Topic :
अव्ययम्
Question 3
Easy

Source :

अव्यय प्रयोगः
निर्देशः : अधोलिखितं गद्यांशं पठित्वा तदाधारितप्रश्नानां विकल्पात्मकोत्तरेषु उचिततमम् उत्तरं चित्वा लिखत – साम्प्रतिकं युगं वैज्ञानिकं युगं वर्तते । अद्य मानवः तथैव नास्ति यथा शतं वर्षाणि…
Chapter :
अव्यय प्रयोगः
Topic :
अव्ययम्
Question 4
Easy

Source :

अव्यय प्रयोगः
संकेत : अधोलिखित गद्यांश पठित्वा प्रश्नानां विकल्पात्मकोत्तरेभ्यः उचिततमम् उत्तरं चित्वा लिखत : वाग्भटः विख्यातः प्राचीनः वैद्यराजः । सः सिन्धप्रान्ते जन्म अलभत । सः आसीत् पञ्चमे…
Chapter :
अव्यय प्रयोगः
Topic :
अव्ययम्