Question
Easy

संकेत : अधोलिखितं गद्यांशं पठित्वा प्रश्नानां विकल्पात्मकोत्तरेभ्यः उचिततमम् उत्तरं चित्वा लिखत :

पावनसलिला नर्मदा अस्माकं प्रदेशस्य जीवनदायिनी सरित् अस्ति । एषा एव रेवा इति नाम्नापि प्रसिद्धा । अस्या तटे अनेकानि तीर्थस्थानानि सन्ति । प्राचीनकालादेव अस्याः तटे तपस्विनां स्थानानि सन्ति । अतः नर्मदायाः परिक्रमणं कृत्वा जनाः आत्मानं धन्यं मन्यन्ते । अत्रत्यम् नैसर्गिकं सौन्दर्यं दर्शनीयम् । अनूपपुरमण्डले अमरकण्टकं नाम पर्वतोऽस्ति । तत एव नर्मदा प्रादुर्भवति । तदनन्तरम् एषा गहनेषु अरण्येषु उत्तुङ्गपर्वतेषु भ्रमणं कुर्वती डिण्डोरीमण्डलं प्रविशति । डिण्डोरीतः सर्पाकारगत्या उच्चावचमार्गेण महाराजपुरं प्राप्नोति । ततः जाबालिपुरम् आगच्छति । श्वेतशिलाखण्डानाम् कृते प्रसिद्धे मेडाघाटनामके स्थाने धूधारजलप्रपातस्वरूपं धारयति । तदवलोकनार्थं बहवाः पर्यटकाः अत्र आगच्छन्ति । नर्मदा नद्यामेव बरगी-इन्दिरासागर - सरदारसरोवरादयः बन्धाः निर्मिताः सन्ति । एभिः बन्धैः विद्युदुत्पादनं, भूमिसेचनं, जलपरिवहनं, अभयारण्यनिर्माणम् पर्यटनस्थल निर्माणम् इत्यादयो विविधलाभाः भवन्ति ।

'उत्तुङ्गपर्वतेषु' पदे का विभक्तिः ?

1
प्रथमा
2
सप्तमी
3
चतुर्थी
4
तृतीया
Question Details
Time to Solve: 12
Exam: CTET
Level/Paper: Paper 1
Chapter: कारक एवं विभक्ति
Topic: विभक्ति
Correct Answer
Option B
Explanation

'उत्तुङ्गपर्वतेषु' पद में सप्तमी विभक्ति का प्रयोग हुआ है। संस्कृत में सप्तमी विभक्ति का प्रयोग स्थान या समय के निर्देश के लिए होता है। यहाँ 'उत्तुङ्गपर्वतेषु' का अर्थ है 'उच्च पर्वतों में', जो स्थान का बोध कराता है। इसलिए, इस पद में सप्तमी विभक्ति का प्रयोग उचित है। अब अन्य विकल्पों की चर्चा करते हैं: 1. प्रथमा: प्रथमा विभक्ति का प्रयोग कर्ता के रूप में होता है, जो वाक्य का…Read More

Similar Questions from CTET Exam - Paper 1 - Year 2019
Question 1
Easy

Source :

CTET 2024
अधोलिखितान् श्लोकान् पठित्वा तदाधारितप्रश्नानां (100-105) विकल्पात्मकोत्तरेभ्यः उत्तरं चित्वा लिखत । गुणवत्तरपात्रेण छाद्यन्ते गुणिनां गुणाः । रात्रौ दीपशिखाकान्तिर्न भानावुदिते सति ॥ (1) ना भक्ष्यं भक्षयेत्प्राज्ञः प्राणैः…
Chapter :
कारक एवं विभक्ति
Topic :
कारक
Question 2
Easy

Source :

CTET 2019
संकेत : अधोलिखितं गद्यांशं पठित्वा प्रश्नानां विकल्पात्मकोत्तरेभ्यः उचिततमम् उत्तरं चित्वा लिखत : पावनसलिला नर्मदा अस्माकं प्रदेशस्य जीवनदायिनी सरित् अस्ति । एषा एव रेवा इति नाम्नापि…
Chapter :
कारक एवं विभक्ति
Topic :
विभक्ति
Question 3
Easy

Source :

CTET 2019
निर्देश : अधोलिखितं गद्यांशं पठित्वा तदाधारितप्रश्नानां विकल्पात्मकोत्तरेभ्य उचिततमम् उत्तरं चित्वा लिखत - वृद्धः पिता स्वपुत्रान् कृषिकर्मणः संचालनाय भूयोभूयः प्रेरयति । किन्तु सर्वेऽपि अलसाः पुत्राः न…
Chapter :
कारक एवं विभक्ति
Topic :
विभक्ति
Question 4
Easy

Source :

CTET 2019
अधोलिखितं गद्यांशं पठित्वा तदाधारित – प्रश्नानानां विकल्पात्मकोत्तरेभ्यः उचिततमम् उत्तरं चित्वा लिखत – एकदा दरिद्रेभ्यः दातुं कम्बलाः नृपेण चाणक्यय समर्पिताः । चाणक्यस्य उटजं नगराद् बहिः आसीत्…
Chapter :
कारक एवं विभक्ति
Topic :
विभक्ति