Question
Easy

अधोलिखितं गद्यांशं पठित्वा तदाधारित प्रश्नानां विकल्पात्मकोत्तरेभ्यः उचिततमम् उत्तरं चित्वा लिखत ।

अस्ति कस्यचिन्महीपतेः कस्मिश्चित्स्थाने मनोरमं शयनस्थानम् । तत्र शुक्लतरपटयुगलमध्यसंस्थिता मन्दविसर्पिणी नाम श्वेता यूका प्रतिवसति स्म । सा च तस्य महीपते रक्तमास्वादयन्ती सुखेन कालं नयमाना तिष्ठति । अन्येद्युश्च तत्र शयने क्वचिद् भ्राम्यन् अग्निमुखो नाम मत्कुणः समायातः । अथ तं दृष्ट्वा सा विषण्णवदना प्रोवाच – “भो अग्निमुख ! कुतस्त्वमत्रानुचितस्थाने समायातः ? तद्यावद् न कश्चिद् पश्यति, तावच्छीघ्रं गम्यताम्” इति । स आह – “भगवति ! गृहागतस्य असाधोरपि नैतद्युज्यते वक्तुम् । अपरं मयाऽनेक मानुषाणां अनेकविधानि रुधिराण्यास्वादितानि आहारदोषात् कटुतिक्तकषायाऽम्लरसास्वादानि । न च मया कदाचितम् धुरक्तं समास्वादितम् । तद्यदि त्वं प्रसादं करोषि, तदस्य नृपतेः विविधव्यञ्जनान्ज पानचोष्यलेह्यस्वादाहारवशात् शरीरे यन्मिष्टं रक्तं सञ्जातं, तदास्वादनेन सौख्यं संपादयामि जिह्वायाः” इति तच्ध्रुत्वा मन्दविसर्पिणी आह, “भो मत्कुण ! अहमस्य नृपतेर्निद्रावशं गतस्य रक्तम् आस्वादयामि । पुनः त्वम् अग्निमुखः चपलश्च । तद्यदि मया सह रक्तपानं करोषि, तत्तिष्ठ, अभीष्टतरं रक्तमास्वादय, सोऽब्रवीत- “भगवति ! एवं करिष्यामि । यावच्वं नास्वादयसि प्रथमं नृपरक्तं, तावन्मम देवगुरुकृतः शपथः स्यात् यदि तदास्वादयामि।” एवं तयोः परस्परं वदतोः, स राजा तच्छयनमासाद्य प्रसुप्तः । अथाऽसौ मत्कुणः जिह्वालौल्यात् जाग्रतमपि तं महीपतिम् अदशत् । अथाऽसौ महीपतिः सूच्यग्रविद्ध इव तच्छयनं त्यक्त्वा तत्क्षणादेवोत्थितः, प्राह च, अहो, ज्ञायतामत्र प्रच्छदनपटे मत्कुणो यूका वा नूनं तिष्ठति, येनाहं दष्टः” । इति । अथ ये कञ्चुकिनः तत्र स्थिताः ते सत्वरं प्रच्छादनपटं गृहीत्वा सूक्ष्मदृष्ट्या वीक्षाचक्रुः । अत्रान्तरे स मत्कुणः चापल्यात खट्वान्तं प्रविष्टः । सा मन्दविसर्पिण्यपि वस्त्रसंध्यन्तर्गता तैर्दृष्टा, व्यापादिता च ।

‘हता’ इत्यस्य समानार्थकं पदं चित्वा लिखत।

1
मर्षिता
2
व्यापादिता
3
कुपिता
4
भग्ना
Question Details
Time to Solve: 12
Exam: CTET
Level/Paper: Paper 2
Chapter: अर्थ विज्ञान
Topic: पर्यायवाची & विपरीतार्थक
Correct Answer
Option B
Explanation

'हता' शब्द का अर्थ है 'मार दी गई' या 'हत'। इस संदर्भ में, 'व्यापादिता' शब्द का अर्थ है 'मार दी गई' या 'हत'। यह शब्द उस स्थिति को व्यक्त करता है जब किसी व्यक्ति या प्राणी को किसी अन्य द्वारा हानि पहुँचाई जाती है। अब, अन्य विकल्पों की व्याख्या करते हैं: 1. मर्षिता: इसका अर्थ है 'दबाया गया' या 'कुचला गया'। यह शब्द हानि या मृत्यु के संदर्भ में उपयुक्त…Read More

Similar Questions from CTET Exam - Paper 2 - Year 2024
Question 1
Easy

Source :

CTET 2024
निम्नलिखित गद्यांश को पढ़कर पूछे गए प्रश्न के सही/सर्वाधिक उपयुक्त विकल्प का चयन कीजिए । इस संसार में सब कुछ अस्थायी है । पाप और…
Chapter :
अर्थ विज्ञान
Topic :
पर्यायवाची & विपरीतार्थक
Question 2
Easy

Source :

CTET 2024
अधोलिखितं गद्यांशं पठित्वा तदाधारित प्रश्नानां विकल्पात्मकोत्तरेभ्यः उचिततमम् उत्तरं चित्वा लिखत। अस्ति कस्मिश्चिज्जलाशये कम्बुग्रीवो नाम कच्छपः । तस्य च सङ्कटविकटनाम्नी मित्रे हंसजातीये परमस्नेह कोटिमाश्रिते, नित्यमेव सरस्तीरमासाद्य…
Chapter :
अर्थ विज्ञान
Topic :
पर्यायवाची & विपरीतार्थक
Question 3
Easy

Source :

CTET 2024
नीचे दी गई कविता की पंक्तियों को पढ़कर सबसे उचित विकल्प का चयन कीजिए। कट गया है शीश पर ये शीश है झुका नहीं राही…
Chapter :
अर्थ विज्ञान
Topic :
पर्यायवाची & विपरीतार्थक
Question 4
Easy

Source :

CTET 2023
निर्देश : निम्नलिखित काव्यांश को पढ़कर पूछे गए प्रश्न में सही / सबसे उपयुक्त उत्तर वाले विकल्प को चुनिए । आया समय, उठो तुम नारी,…
Chapter :
अलंकार
Topic :
अर्थालंकार
Hata ityasya samanarthakam padam chitwa - CTET Paper 2 | Clear Cutoff