Question
Easy

अधोलिखितान् श्लोकान् पठित्वा प्रश्नानां विकल्पात्मकोत्तरेभ्यः उचिततमम् उत्तरं चित्वा लिखत –

अश्रद्धा परमं पापं, श्रद्धा पापप्रमोचिनी जहाति पापं श्रद्धावान्, सर्पो जीर्णामिव त्वचाम् ॥ (1)

दूरेऽपि सज्जनाः भान्ति, हिमवन्न गसन्निभाः । असन्तो नैव दृश्यन्ते रात्रिक्षिप्ताः शरा यथा ॥ (2)

भक्तिर्देवे मतिर्धर्मे, शक्तिस्त्यागे रतिः श्रुतौ । दया सर्वेषु भूतेषु स्यान्मे जन्मनि जन्मनि ॥ (3)

आयुषः क्षण एकोऽपि सर्वरत्नैर्न न लभ्यते । नीयते स वृथा येन प्रमादः सुमहानहो ॥ (4)

स्वभावो नोपदेशेन शक्यते कर्तुमन्यथा । सुतप्तमपि पानीयं पुनर्गच्छति शीतताम् ॥ (5)

दुर्जनः सुजनीकर्तुं यत्नेनापि न शक्यते । संस्कारेणापि लशुनं कः सुगंधीकरिष्यति ॥ (6)

"जहाति पापं श्रद्धावान् सर्पो जीर्णामिव त्वचाम्" इति उक्तौ कः अलङ्कारः प्रयुक्तः ?

1
अनुप्रासः
2
उपमा
3
उत्प्रेक्षा
4
भ्रान्तिमान्
Question Details
Time to Solve: 12
Exam: CTET
Level/Paper: Paper 1
Chapter: अलंकार
Topic: अलंकार
Correct Answer
Option B
Explanation

प्रश्न में दिए गए श्लोक "जहाति पापं श्रद्धावान् सर्पो जीर्णामिव त्वचाम्" में प्रयुक्त अलंकार उपमा है। 1. उपमा (Option 2): उपमा अलंकार तब होता है जब दो वस्तुओं के बीच तुलना की जाती है और उनमें से एक को दूसरे के समान बताया जाता है। इस श्लोक में "श्रद्धावान्" को "सर्पो जीर्णामिव त्वचाम्" के समान बताया गया है। यहाँ पर "श्रद्धावान्" और "सर्प" के बीच तुलना की गई है, जहाँ…Read More

Similar Questions from CTET Exam - Paper 1 - Year 2021
Question 1
Easy

Source :

CTET 2024
अधोलिखितं गद्यांशं पठित्वा प्रश्नानां विकल्पात्मकोत्तरेभ्यः उचिततमं उत्तरं चिनुत । प्राचीनकाले वाल्मीकिः नाम एकः ऋषिः आसीत् । एकदा स्वशिष्यैः सह सः तमसानद्याः तटे विहरति स्म ।…
Chapter :
वाक्यप्रयोग
Topic :
वाक्यप्रयोग
Question 2
Easy

Source :

CTET 2024
अधोलिखितान् श्लोकान् पठित्वा प्रश्नानानां विकल्पात्मकोत्तरेभ्य उचिततमम् उत्तरं चित्वा लिखत - स्वे स्वे कर्मण्यभिरतः संसिद्धिं लभते नरः। स्वकर्मनिरतः सिद्धिं यथा विन्दति तच्छृणु।। यतः प्रवृत्तिर्भूतानां येन सर्वमिदं…
Chapter :
वाक्यप्रयोग
Topic :
छन्द
Question 3
Easy

Source :

CTET 2021
अधोलिखितान् श्लोकान् पठित्वा प्रश्नानां विकल्पात्मकोत्तरेभ्यः उचिततमम् उत्तरं चिनुत । न देवो विद्यते काष्ठे न पाषाणे न मृण्मये । भावे हि विद्यते देवः तस्माद्भावो हि कारणम्…
Chapter :
अलंकार
Topic :
अलंकार
Question 4
Easy

Source :

CTET 2023
निर्देश : अधोलिखितान् श्लोकान् पठित्वा तदाधारितप्रश्नानां विकल्पात्मकोत्तरेभ्यः उचिततमम् उत्तरं चिनुत । शान्तितुल्यं तपो नास्ति न सन्तोषात्परं सुखम् । न तृष्णायाः परो व्याधिर्न च धर्मो दयापरः…
Chapter :
अलंकार
Topic :
अलंकार